Dünyadaki çocukların yaklaşık yarısı en az üç iklim tehdidiyle karşı karşıya

• UNICEF’e göre dünyada yaklaşık 1,1 milyar çocuk en az üç iklim tehdidiyle karşı karşıya

  İklim krizinin etkileri artık yalnızca geleceğe ilişkin senaryolarla açıklanmıyor. Dünyanın birçok bölgesinde çocuklar; kuraklık, aşırı sıcaklar, seller ve fırtınalar gibi birden fazla iklim tehdidiyle aynı anda karşı karşıya kalıyor.
  UNICEF’in 2026 tarihli Çocukların İklim Riskleri Raporu’na göre dünyada yaklaşık 1,1 milyar çocuk, sağlıklarını, eğitimlerini ve hayatta kalmalarını tehdit eden en az üç farklı iklim riskiyle karşı karşıya. Rapora göre dünyadaki neredeyse her çocuk en az bir iklim tehlikesine maruz kalırken, 4 milyondan fazla çocuk aynı anda altı farklı iklim tehdidinin görülebildiği bölgelerde yaşıyor.
  Rapor, çocukların yalnızca tek bir afetle değil, birbiriyle örtüşen ve birbirini güçlendiren risklerle karşı karşıya olduğuna dikkat çekiyor.
  
  Raporun öne çıkanları
  • Dünyadaki neredeyse her çocuk en az bir iklim tehlikesine maruz kalıyor.
  • Yaklaşık 1,1 milyar çocuk, aynı anda en az üç iklim tehdidiyle karşı karşıya.
  • 296 milyondan fazla çocuk; kuraklık, aşırı sıcaklar ve sıcak hava dalgalarının birlikte görüldüğü bölgelerde yaşıyor.
  • 4 milyondan fazla çocuk, aynı anda altı farklı iklim tehdidinin görülebildiği bölgelerde bulunuyor.
  • 1 milyar çocuk sıtma riski altında, hava kirliliği ise neredeyse tüm çocukları etkiliyor.
  
  Kuraklık ve aşırı sıcaklar en yaygın risk kombinasyonu
  Rapora göre çocuklar için en yaygın üçlü risk; kuraklık, aşırı sıcaklar ve sıcak hava dalgalarından oluşuyor. Dünya genelinde 296 milyondan fazla çocuk bu üç tehdidin aynı anda görüldüğü bölgelerde yaşıyor.
  Bu durum yalnızca sıcaklık artışı anlamına gelmiyor. Uzun süreli kuraklıklar su kaynaklarını azaltabiliyor, tarımsal üretimi etkileyebiliyor ve gıda güvensizliğini artırabiliyor. Aşırı sıcaklar ise çocukların fiziksel ve zihinsel sağlığı üzerinde doğrudan baskı oluşturabiliyor.
  UNICEF’e göre iklim tehlikeleri birbirini beslediğinde çocukların günlük yaşamı, eğitime erişimi ve sağlık koşulları da daha kırılgan hale geliyor.
  
  Bazı bölgelerde riskler üst üste biniyor
  Rapor, çoklu iklim tehditlerinin özellikle Afrika’nın Sahel kuşağı ile Güney ve Güneydoğu Asya’da yoğunlaştığını gösteriyor.
  Sahel bölgesinde 4 milyondan fazla çocuk; sıcak hava dalgaları, aşırı sıcaklar ve kum-toz fırtınalarının oluşturduğu üçlü riskle karşı karşıya. Bangladeş, Myanmar ve Pakistan gibi ülkelerde ise çocuklar, dünyanın en yoğun çoklu iklim risklerinin görüldüğü bölgelerden bazılarında yaşıyor.
  Haiti’den Vanuatu’ya kadar uzanan küçük ada devletlerinde yaşayan çocukların tamamı ise tropikal fırtınalara maruz kalıyor. Bu fırtınalar yalnızca fiziksel yıkıma neden olmuyor; su, sağlık ve eğitim sistemlerini de aynı anda sekteye uğratabiliyor.
  
  İklim riski aynı zamanda bir eşitsizlik meselesi
  UNICEF, iklim krizinin etkilerinin yalnızca hava olaylarıyla sınırlı olmadığını vurguluyor. Bir çocuğun karşı karşıya olduğu risk, aynı zamanda temiz suya, sağlık hizmetlerine, eğitime ve sosyal koruma mekanizmalarına erişimiyle de şekilleniyor.
  Örneğin kuraklık yaşayan iki bölgedeki çocuklar aynı sonuçlarla karşılaşmıyor. Güçlü sağlık ve eğitim sistemlerine sahip ülkelerde çocuklar iklim şoklarına daha kolay uyum sağlayabiliyor. Temel hizmetlere erişimin sınırlı olduğu kırılgan bölgelerde ise aynı tehlikeler çok daha ağır sonuçlar doğurabiliyor.
  
  İklim krizi aynı zamanda bir çocuk hakları meselesi
  Rapora göre sera gazı emisyonlarının azaltılmasına yönelik acil adımlar atılmazsa iklim kaynaklı tehlikeler daha sık ve daha şiddetli hale gelecek. Bunun sonucunda kamu hizmetleri üzerindeki baskı artacak ve çocukların refahı daha büyük risk altına girecek.
  UNICEF, hükümetleri emisyonları azaltmaya, çocukları merkeze alan iklim uyum politikaları geliştirmeye ve sağlık, eğitim ile su altyapılarını daha dayanıklı hale getirmeye çağırıyor.
  UNICEF’in raporu, iklim krizinin yalnızca çevresel bir sorun olmadığını bir kez daha ortaya koyuyor. Çocukların güvenli bir yaşam, sağlıklı bir çevre, eğitime erişim ve geleceğe dair fırsatları da iklim değişikliğinin etkileriyle şekilleniyor. Bu nedenle iklim krizi aynı zamanda bir çocuk hakları meselesi.
  
  Kaynak: UNICEF, Çocukların İklim Riskleri Raporu 2026.